Een 4-daagse innovatiemissie bracht een Nederlandse delegatie naar Zwitserland en Duitsland. De reis rond biocontrol maakte één ding scherp duidelijk: de toekomst ligt in geïntegreerde systemen, niet in losse producten.
Van 17 tot en met 20 mei reisde een brede Nederlandse delegatie van bedrijven, universiteiten en onderzoek, overheid, sectororganisaties en boeren door Zwitserland en Duitsland. De missie werd georganiseerd door RVO in samenwerking met de Nederlandse ambassades in beide landen, en bracht bewust partijen samen uit de volle breedte van het veld: onderzoek, regelgeving, praktijktoepassing, technologieontwikkeling, distributie en marktimplementatie. Juist die mix maakte de reis waardevol. Het zijn organisaties die elkaar in de dagelijkse praktijk zelden tegenkomen, maar samen wel het ecosysteem vormen waarin biocontrol moet landen.
Het netwerk als grootste opbrengst
Wat de missie bijzonder maakte, was niet alleen de inhoud van de bezoeken, maar vooral de dynamiek die onderweg ontstond. Vanaf de eerste dag groeide zichtbaar een netwerk waarin bedrijven, onderzoekers, beleidsmakers en praktijkpartijen elkaar actief begonnen op te zoeken.
Discussies liepen moeiteloos door tijdens busritten, lunches, diners en bedrijfsbezoeken. Er werden nieuwe contacten gelegd, vervolgafspraken ingepland en kennis open gedeeld tussen organisaties die elkaar normaal nauwelijks ontmoeten. Die verbinding tussen mensen - inhoudelijk én persoonlijk - bleek uiteindelijk een van de grootste opbrengsten van de reis.
Een dwarsdoorsnede van het Europese ecosysteem
De delegatie, met Thomas Kern namens Artemis als delegatieleider, bezocht een breed spectrum aan organisaties die samen het internationale biocontrol-ecosysteem vertegenwoordigen. Bij elk bezoek kwam dezelfde rode draad terug: biocontrol staat niet op zichzelf, maar wordt pas effectief in samenhang met monitoring, data, veredeling, toepassingstechniek, regelgeving en praktijkervaring.
FiBL liet zien hoe toegepast onderzoek steeds sterker gekoppeld wordt aan praktijkimplementatie en systeemverandering. Het instituut positioneert biocontrol nadrukkelijk als onderdeel van bredere landbouwsystemen, waarin biodiversiteit, monitoring, resistente rassen en geïntegreerde gewasbescherming samenkomen. Tekenend was dat de gesprekken net zo goed gingen over adoptie, regelgeving en internationale samenwerking als over de technologie zelf - een teken dat de discussie verschuift van werkt het? naar hoe krijgen we het toegepast?
Bij Fenaco en Agroline werd zichtbaar hoe een grote coöperatieve landbouworganisatie innovatie direct verbindt aan praktische ondersteuning van telers. Beneficials, drone-applicaties, monitoring en precisietechnologie worden er gecombineerd in één geïntegreerde aanpak. Opvallend was de pragmatische insteek: niet ideologie, maar praktische toepasbaarheid en de continuïteit van de landbouw staan centraal. Dat maakt de stap naar brede adoptie concreet en herkenbaar voor telers.
In Baden-Württemberg bezocht de groep demonstratiebedrijven en praktijknetwerken waar geïntegreerde gewasbescherming wordt vertaald naar concrete reductiestrategieën, monitoringnetwerken en living labs. Hier raken beleid, praktijkbedrijven en technologie steeds nauwer met elkaar verweven. Tegelijk werd open gesproken over de grenzen van de huidige oplossingen en de noodzaak van verdere innovatie - een eerlijk beeld dat laat zien dat ook koplopers nog volop zoeken.
Bij BASF kreeg de delegatie inzicht in hoe biologicals internationaal steeds nadrukkelijker onderdeel worden van IPM-programma's. BASF positioneerde zich daarbij niet als producent alleen, maar vooral als integratie- en schaalpartner voor nieuwe biologische technologieën. Thema's als regelgeving, fermentatiecapaciteit, digitale decision support en toepassing binnen praktijksystemen stonden centraal - onderwerpen die laten zien dat opschaling van biocontrol net zo goed een logistiek, regulatoir en digitaal vraagstuk is als een biologisch.
Het bezoek aan het Julius Kühn-Institut maakte veel indruk. Het Duitse federale onderzoeksinstituut toonde de sleutelrol van publieke kennisinstituten in implementatie, beoordelingsmethodieken, resistentiemanagement en de voorbereiding op toekomstige invasieve plagen. De combinatie van wetenschappelijk onderzoek, beleidsadvies en praktijkgerichte implementatie onderstreepte hoe belangrijk onafhankelijke kennisinstituten zijn binnen het Europese biocontrol-landschap - als neutrale schakel tussen wetenschap, overheid en sector.
Dezelfde vraagstukken, over de grenzen heen
Gaandeweg groeide het besef dat Europa overal met dezelfde vraagstukken worstelt: resistentieontwikkeling, wegvallende actieve stoffen, de implementatie van IPM, de toelating van biologische oplossingen en de economische haalbaarheid ervan. Die herkenning verbond de deelnemers, inhoudelijk én persoonlijk, en maakte duidelijk dat veel uitdagingen niet nationaal maar Europees moeten worden opgelost.
De rol van RVO en de Nederlandse ambassades was hierin nadrukkelijk zichtbaar. Door overheid, kennisinstellingen en bedrijfsleven actief met elkaar te verbinden, ontstond ruimte voor open gesprekken over gezamenlijke uitdagingen en mogelijke vervolgprojecten. De missie liet zien hoe belangrijk dit soort internationale verbindingen zijn om innovatie daadwerkelijk verder te brengen richting praktijktoepassing en Europese samenwerking.
Wat dit betekent voor Artemis
Voor Artemis bevestigde de missie het belang van internationale coalitievorming rond biocontrol en geïntegreerde gewasbescherming. Vrijwel elk gesprek liet hetzelfde zien: versnelling komt er alleen wanneer bedrijven, onderzoek, praktijk en overheid samen optrekken. En biocontrol ontwikkelt zich onmiskenbaar van losse productoplossingen naar bredere ecosystemen, waarin kennisdeling, monitoring, digitalisering en praktijkimplementatie steeds zwaarder wegen.
De missie leverde daarmee niet alleen nieuwe inzichten op, maar vooral nieuwe verbindingen. Tussen landen, organisaties en mensen die ieder vanuit hun eigen expertise bijdragen aan dezelfde beweging: toekomstbestendige teeltsystemen met biocontrol als steeds centralere bouwsteen.
Bekijk meer foto's in het FOTOALBUM
Artemis bouwt op deze inzichten voort en zoekt actief de samenwerking met leden die hierin een rol willen spelen. Wil je meedenken over internationale coalitievorming, vervolgprojecten of de verbinding tussen onderzoek, praktijk en beleid? Neem contact op met Artemis! Juist de betrokkenheid van leden maakt het verschil tussen losse contacten en blijvende samenwerking.